iLi'Ri..!
27-08-2007, 04:24 PM
Drejtori i Teatrit t? Operas dhe Baletit tregon p?r vitet e diktatur?s: ?Mes nesh ka patur shum? spiun??
?Po u hap?n dosjet, shkat?rrohet arti?
Zhani Ciko: Ja marr?dh?niet mes artist?ve t? Teatrit t? Operas
Anila Mema
Duhet t? mendojm? mir? p?r pasojat e hapjes s? dosjeve. Kjo ?sht? ??shtje komplekse. Drejtori aktual i Teatrit t? Operas dhe Baletit, Zhani Ciko, e sheh si tep?r komplekse at? q? po ndodh lidhur me dosjet e ish-pjes?tar?ve t? Lidhjes s? Shkrimtar?ve.
N? nj? intervist? t? dh?n? p?r ?Panorama?, Ciko thekson se nuk ?sht? interesuar kurr? p?r t? m?suar se cil?t kan? qen? denoncuesit e tij. Sidoqoft?, shembulli i dh?n? nga Ciko, e b?n t? qart? iden? e tij p?r mos- hapjen e dosjeve, sepse, sipas tij, do t? ishte tep?r e dhimbshme dhe me pasoja.
?far? mendoni ju lidhur me debatin mbi dosjet e shkrimtar?ve dhe artist?ve
Diskutimi mbi dosjet e asaj kohe ?sht? nj? diskutim sa kompleks aq edhe i v?shtir?. Sepse teknikisht edhe praktikisht pak gj?ra dihen. ?sht? nj? problem q? ?sht? diskutuar gjat?, por p?r t? cilin njer?zit, madje edhe vet? personat e prekur drejtp?rs?drejti, jan? pak t? informuar. Sidoqoft?, un? mendoj se kemi t? b?jm? me nj? problem moral, n? kuptimin q? shoq?ria duhet t? b?j? nj? katarsis, duhet t? zbuloj? portr?tin moral t? gjith?secilit. Por, nga ana tjet?r, ?sht? nj? problem i v?shtir?, p?r arsye se duhet t? shikohet dhe t? analizohet n? kontekstin e rrethanave t? koh?s. Duke pasur parasysh q? sjellja n? at? epok?, n? at? koh? ka qen? e kusht?zuar nga vet? karakteri diktatorial i regjimit, i cili t? shtr?ngonte t? b?je shum? gj?ra, por nga ana tjet?r edhe nga vlerat morale dhe q?ndrimi i vet? personit. Kjo pasi n? shum? rrethana zgjedhja ka qen? e vet? individit. Mund t? diskutohet gjer? e gjat? p?r q?ndrimin e njeriut, n? kuptimin e flijimit p?r hir t? nj? ideali, p?r hir t? liris? apo t? deformimit moral p?r hir t? shp?timit t? l?kur?s n? kushtet e nj? dhune. Po t? mbajm? parasysh se dhuna nuk ushtrohej vet?m ndaj individit, por edhe ndaj familjes e t? af?rmve problemi komplikohet shum?. Ndaj ky diskutim them se duhet t? jet? i v?mendsh?m. Por, nga ana tjet?r, zhvillimi i situatave n? k?t periudh? postdiktatoriale ka treguar se shum? njer?z, bart?s m?katesh t? s? kaluar?s, shpeshher? kan? kaluar n? skalione t? tjera, n? ato t? sulmit, madje edhe ndaj atyre njer?zve, t? cil?v? ata u kishin krijuar situata t? v?shtira n? t? kaluar?n. Kjo i jep pa dyshim t? drejt? atij krahu q? k?rkon d?nimin, t? pakt?n moral, t? persekutor?ve t? djesh?m. Rruga se si mund t? beh?t kjo ?sht? rruga e hapjes publike, rruga e sqarimit individual t? njer?zve, p?r t?i dh?n? t? pakt?n nj? paralajm?rim atyre q? vijojn? t?i kalojn? n? caqet e moralit t? p?rgjithsh?m shoq?ror. Kjo mund t? shikohet. Un? mendoj se duhet t? nd?rmerren hapa pa diskutim, por edhe k?to hapa duhet t? jen? t? v?mendsh?m, duhet t? mos e shk?pusim v?mendjen nga konteksti i rrethanave t? koh?s. Patjet?r meriton t? kuvendohet kjo tem?, t? shikohet nj?her? m?nyra e veprimit, t? diskutohet p?r teknologjin? e zbardhjes s? k?tij problemi. Ky duhet t? analizohet n? planin moral, politik; rastet duhet t? vler?sohen n? m?nyr? t? diferencuar, duhet t? kategorizohen njer?zit e implikuar, pasi jo t? gjith? k?ta jan? m?katar? n? nj? shkall? t? nj?jt?.
A mendoni se do t? ishte pozitiv nj? debat i till??
Un? mendoj se duhet. Zhvillimi i k?tij debati vet?m n? debatet e shtypit dhe pa konfrontime idesh dhe ve?an?risht specialista t? fush?s ?sht? gjithsesi diletanteks. Nd?rsa n? rast se do ti n?n?shtrohet nj? debati t? specialist?ve t? fush?s t? t? gjith? krah?ve ky do t? arrinte n? disa konkluzione t? pranueshme. Pra si t? thuash kjo k?rkon nj? minireferendum. K?rkon nj? thithje t? k?tij opinioni, gjithsesi m? t? p?rgjithssh?m. Ky do t? ishte mednimi im,. Un? nuk jam dakord me ata t? cil?t e mohojn? problemin. Nuk jam dakord edhe me ata t? cil?t e quajn? si nj? hapje pa marr? parasysh rrethanat e koh?s, pa marr? parasysh q?ndrimin e individit, pa marr? parasysh faktin, q? ke qen? apo jo nj? figur?. Pasi, ka pasur njer?z t? cil?t nuk jan? publikuar dhe kan? b?r? d?me m? t? m?dhaja. Ka pasur njer?z q? kan? qen? t? organizuar n? at? koh?, kan? b?r? pjes? n? Parti. Problemi ?sht? i gjer?. Fajtori i bashk?vujatjes gjithsesi mbetet simbol i nj? epoke e cila dhunonte personalitetin e njeriut.
Ju vet? keni punuar n? RTSH. ?far? kujtoni ndonj? gj? konktrete?
Un? n? at? periudh? kam ardhur n? RTSH n? vitet e fundit n? 89 ku s?kishte m? vler? k?to gj?ra. Edhe periudh?n e tranzicionit e kam kaluar atje. K?t? periudh? e kam kaluara n? fillimisht? n? Teatrin e Operas ku p?sova dhe shkarkim nga detura n? koh?n e Pleniumit t? IV, p?r shkak t? bindjeve t? mia. U p?rpoqa t? ruaj figur?n time pa b?r? ndonj? vet?flijim. Jetova p?r gjasht? vjet n? Patos n? riedukim duke ruajtur dinjitetin tim dhe pa asnj? shenj? t? n?nshtrimit edhe t? p?rfitimit duke p?rdorur rrug? t? tilla. P?r 15 vjet t? tjera hyra n? lice artistik duke mos pasur t? drejt? q? t? luaja n? sken? dhe megjithat? mendoj se kan? qen? vite t? nj? sprove karakteri, pasi jo vet?m at?her? por edhe sot njeriu kalon momente t? v?shtira n? jet?, n? ?far?dolloj rrethane.
Mund t? p?rmendni ndonj? person q? ju e keni njohur nga af?r?
Kam njohur shum? njer?z dhe koleg? t? mi, t? cil?t nuk dua t?i p?rmend, jan? ngjarje t? af?rta shum? dhe nuk do doja t? prishja kontakte me ta. Por mund t? them se ka pasur njer?z q? jan? v?n? n? pozita shum? t? v?shtira, madje dhe jan? d?nuar r?nd? n? at? koh? n? t? gjitha institucionet, n? Teatrin e Operas n? Lidhjen e Shkrimtar?ve apo edhe n? Televizon, artist? t? muzik?s s? leht? njer?z t? cil?t jan? burgosur dhe midis tyre edhe disa t? tjer? q? kan? ?eduar dhe p?r hir t? tyre jan? masakruar persona t? tjer?. Mund t? kujtoj nj? rast para disa koh?sh kur un? desha t? krijoj nj? grup inspirimi me nj? nga vepra tona n? opera dhe isha i bindur se njer?zit kishin d?shir? t? punonin me k?naq?si dhe nj?ri prej tyre u t?rhoq nga bashk?punimi dhe un? e pyeta p?rse. M? tha se ?Un? nuk mund t? rri me at? q? m? ka denoncuar publikisht?. Disa plag? t? k?saj nature jan? ende. Dhe ky problem nuk duhet par? si nj? problem juridik as vet?m shoq?ror. Ka shum? rrethana psikologjike e sociale. Edhe madje t? karakterit t? forc?s s? p?rballimit nga ana sh?ndet?sore t? k?tyre rrethanave.
Ju vet? a keni pasur ndonj? incident t? till??
N? ato vite t? v?shtira q? kam kaluar, n? at? periudh?, shpeshher? n? rrethana t? ndryshme m? kan? dal? p?rpara edhe episode t? k?saj natyre, t? rasteve kur kam ndjer? se dikush ka qen? ai q? ka pasur nj? rol t? r?nd?sish?m n? dhunimin tim artistik edhe si njeri. Jam p?rpjekur mos b?hem kurioz, por e kam p?rballuar situat?n dhe jo t? bie viktim?. Dhe nga ana tjet?r jam p?rpjekur q? n? ?do rrethan? asnj?her? un? vet? t? mos dhunoj t? tjer?t. Dhe n? asnj? rast tim q? gjat? jet?s time t? kem c?nuar personalitetin e dikujt.
A ka pasur miq tuaj t? tjer? t? d?nuar?
Ata dihen kush kan? qen?. Po marr? p?r shembull nj? koleg tonin q? u d?nua n? opera. U d?nuam bashk? por ai shkoi n? burg. Ishte piktori Ali Oseku, shoku im i shkoll?s s? mesme, mjaft i af?rt me mua, t? cilin un? e kisha marr? n? Opera. Ose kur u burgos Maks Velo, ose t? tjer? persona q? ishin af?r, q? ishin njer?z q? ndiqnin jet?n si nx?n?s ose bashk?pun?tor t? k?saj kohe. Shpeshher? mund t? jem ndjer? n? provokacione direkte ndaj tyre, p?r t? mbledhur prova, p?r t? gjetur d?shmi p?r t? b?r? gj?ra t? k?saj natyre. Dhe kur i kam takuar m? von? k?ta njer?z kam qen? ball? hapur. Ose edhe para drejtuesve t? mi, drejtorit q? kisha n? Opera at?her? ishte Ko?o Vasili, mjafton q? un? t? denoncoja di?ka ndaj tij dhe un? nuk do t? isha prekur kurr?. Nd?rsa un? shpeshher? kam p?rballuar p?rgjegj?si t? m?nyr?s se si kemi vepruar n? at? koh?. K?to dit? ne vum? ?Liqenin e mjelmave?. Ishte nj? ?nd?rr tona si shum? t? tjera, t? cilat shpeshher? k?to mund t? sihin edhe objek sulmi n? at? koh? kur sulmoheshin krijimtaria bot?rore dhe dominonte kinez?ria. N? t? gjitha k?to rrethana un? kam qen? n? nj? moment krenarie, q? un? i kam takuar k?to miq t? mi, t? cil?t p?r rrethana t? ndryshme un? u d?nova m? pak e ata m? shum?. Pra, ky sens vet?flijimi n? nj? far? mase ?sht? shum? vler?sues sepse rrethanat ishin shu?m t? v?shtira.
Po ju vet? a keni dosje?
Un? e kam mbyllur k?t? kapitull t? jet?s sime. Nuk kam tentuar p?r dosjen time. Kam menduar ta fal ashtu si? kam falur shum? dhe e kam par? si nj? luft? time si individ me nj? ndeshje t? atyre q? i konsideroj si njer?s profesionalit por inferior.
Lidhja, beteja mes t? aft?ve dhe d?shtak?ve
Zhani Ciko e kujton Lidhjen e Shkrimtar?ve, si nj? nga institucionet me probleme pafund, aty ku shpeshher? g?lonin zilit? e t? aft?ve dhe d?shtak?ve. K?shtu e tregon at? koh? drejtori i Teatrit t? Operas dhe Baletit, koh?n kur ishte an?tar n? k?t? institucion. ?N? Lidhje problemi ?sht? i till? se, ai institucion n? let?r ishte i pavarur, por n? fakt ishte edhe m? I kontrolluari nga partia, e cila her? ishte m? tolerante ndaj k?tyre shkrimtar?ve dhe her? ishte shum? e eg?r?, shprehet Ciko duke vler?suar plot kontradikt? at? q? ka ndodhur n? Lidhje. Sipas tij, ishin vitet ?70, at?her? kur lul?zuan idet? p?rparimtare t? koh?s, madje edhe vet? lidhja nisi t? luante rolin e drejtimit t? k?saj l?vizje. Drejtuesit e saj u nd?rruan t? gjith?, duke nisur me Dhimit?r Shuteriqin, Vilson Kilic?n, Ksenofon Dilon, etj. Megjith?se, sipas Cikos, ishin po drejtuesit e Lidhjes, t? cil?t kan? luajtur edhe rol pozitiv p?r t? shp?tuar shum? veta. ?Mua nuk m? harrohet roli q? luante Lazar Siliqi. I cili realisht ka qen? shum? aktiv q? t? b?r? ?mos q? un? t? rehabilitohesha, t? vija n? Tiran?, ai ishte sekreatr p?r let?rsi n? Lidhje. Shpesher? me k?t? frym? dashamir?se, toleronte edhe vet? Dritero Agolli, q? ishte kryetar i Lidhjes?, shton m? tej ai. Sipas tij, prirja e artist?ve p?rgjith?sisht ka qen? pozitive, me p?rjashtim t? ndonj? d?shtaku. ?Gjithmon? krijoheshin konflikte nd?rmjet t? aft?ve dhe t? paaft?ve?, kujton Ciko.
?Po u hap?n dosjet, shkat?rrohet arti?
Zhani Ciko: Ja marr?dh?niet mes artist?ve t? Teatrit t? Operas
Anila Mema
Duhet t? mendojm? mir? p?r pasojat e hapjes s? dosjeve. Kjo ?sht? ??shtje komplekse. Drejtori aktual i Teatrit t? Operas dhe Baletit, Zhani Ciko, e sheh si tep?r komplekse at? q? po ndodh lidhur me dosjet e ish-pjes?tar?ve t? Lidhjes s? Shkrimtar?ve.
N? nj? intervist? t? dh?n? p?r ?Panorama?, Ciko thekson se nuk ?sht? interesuar kurr? p?r t? m?suar se cil?t kan? qen? denoncuesit e tij. Sidoqoft?, shembulli i dh?n? nga Ciko, e b?n t? qart? iden? e tij p?r mos- hapjen e dosjeve, sepse, sipas tij, do t? ishte tep?r e dhimbshme dhe me pasoja.
?far? mendoni ju lidhur me debatin mbi dosjet e shkrimtar?ve dhe artist?ve
Diskutimi mbi dosjet e asaj kohe ?sht? nj? diskutim sa kompleks aq edhe i v?shtir?. Sepse teknikisht edhe praktikisht pak gj?ra dihen. ?sht? nj? problem q? ?sht? diskutuar gjat?, por p?r t? cilin njer?zit, madje edhe vet? personat e prekur drejtp?rs?drejti, jan? pak t? informuar. Sidoqoft?, un? mendoj se kemi t? b?jm? me nj? problem moral, n? kuptimin q? shoq?ria duhet t? b?j? nj? katarsis, duhet t? zbuloj? portr?tin moral t? gjith?secilit. Por, nga ana tjet?r, ?sht? nj? problem i v?shtir?, p?r arsye se duhet t? shikohet dhe t? analizohet n? kontekstin e rrethanave t? koh?s. Duke pasur parasysh q? sjellja n? at? epok?, n? at? koh? ka qen? e kusht?zuar nga vet? karakteri diktatorial i regjimit, i cili t? shtr?ngonte t? b?je shum? gj?ra, por nga ana tjet?r edhe nga vlerat morale dhe q?ndrimi i vet? personit. Kjo pasi n? shum? rrethana zgjedhja ka qen? e vet? individit. Mund t? diskutohet gjer? e gjat? p?r q?ndrimin e njeriut, n? kuptimin e flijimit p?r hir t? nj? ideali, p?r hir t? liris? apo t? deformimit moral p?r hir t? shp?timit t? l?kur?s n? kushtet e nj? dhune. Po t? mbajm? parasysh se dhuna nuk ushtrohej vet?m ndaj individit, por edhe ndaj familjes e t? af?rmve problemi komplikohet shum?. Ndaj ky diskutim them se duhet t? jet? i v?mendsh?m. Por, nga ana tjet?r, zhvillimi i situatave n? k?t periudh? postdiktatoriale ka treguar se shum? njer?z, bart?s m?katesh t? s? kaluar?s, shpeshher? kan? kaluar n? skalione t? tjera, n? ato t? sulmit, madje edhe ndaj atyre njer?zve, t? cil?v? ata u kishin krijuar situata t? v?shtira n? t? kaluar?n. Kjo i jep pa dyshim t? drejt? atij krahu q? k?rkon d?nimin, t? pakt?n moral, t? persekutor?ve t? djesh?m. Rruga se si mund t? beh?t kjo ?sht? rruga e hapjes publike, rruga e sqarimit individual t? njer?zve, p?r t?i dh?n? t? pakt?n nj? paralajm?rim atyre q? vijojn? t?i kalojn? n? caqet e moralit t? p?rgjithsh?m shoq?ror. Kjo mund t? shikohet. Un? mendoj se duhet t? nd?rmerren hapa pa diskutim, por edhe k?to hapa duhet t? jen? t? v?mendsh?m, duhet t? mos e shk?pusim v?mendjen nga konteksti i rrethanave t? koh?s. Patjet?r meriton t? kuvendohet kjo tem?, t? shikohet nj?her? m?nyra e veprimit, t? diskutohet p?r teknologjin? e zbardhjes s? k?tij problemi. Ky duhet t? analizohet n? planin moral, politik; rastet duhet t? vler?sohen n? m?nyr? t? diferencuar, duhet t? kategorizohen njer?zit e implikuar, pasi jo t? gjith? k?ta jan? m?katar? n? nj? shkall? t? nj?jt?.
A mendoni se do t? ishte pozitiv nj? debat i till??
Un? mendoj se duhet. Zhvillimi i k?tij debati vet?m n? debatet e shtypit dhe pa konfrontime idesh dhe ve?an?risht specialista t? fush?s ?sht? gjithsesi diletanteks. Nd?rsa n? rast se do ti n?n?shtrohet nj? debati t? specialist?ve t? fush?s t? t? gjith? krah?ve ky do t? arrinte n? disa konkluzione t? pranueshme. Pra si t? thuash kjo k?rkon nj? minireferendum. K?rkon nj? thithje t? k?tij opinioni, gjithsesi m? t? p?rgjithssh?m. Ky do t? ishte mednimi im,. Un? nuk jam dakord me ata t? cil?t e mohojn? problemin. Nuk jam dakord edhe me ata t? cil?t e quajn? si nj? hapje pa marr? parasysh rrethanat e koh?s, pa marr? parasysh q?ndrimin e individit, pa marr? parasysh faktin, q? ke qen? apo jo nj? figur?. Pasi, ka pasur njer?z t? cil?t nuk jan? publikuar dhe kan? b?r? d?me m? t? m?dhaja. Ka pasur njer?z q? kan? qen? t? organizuar n? at? koh?, kan? b?r? pjes? n? Parti. Problemi ?sht? i gjer?. Fajtori i bashk?vujatjes gjithsesi mbetet simbol i nj? epoke e cila dhunonte personalitetin e njeriut.
Ju vet? keni punuar n? RTSH. ?far? kujtoni ndonj? gj? konktrete?
Un? n? at? periudh? kam ardhur n? RTSH n? vitet e fundit n? 89 ku s?kishte m? vler? k?to gj?ra. Edhe periudh?n e tranzicionit e kam kaluar atje. K?t? periudh? e kam kaluara n? fillimisht? n? Teatrin e Operas ku p?sova dhe shkarkim nga detura n? koh?n e Pleniumit t? IV, p?r shkak t? bindjeve t? mia. U p?rpoqa t? ruaj figur?n time pa b?r? ndonj? vet?flijim. Jetova p?r gjasht? vjet n? Patos n? riedukim duke ruajtur dinjitetin tim dhe pa asnj? shenj? t? n?nshtrimit edhe t? p?rfitimit duke p?rdorur rrug? t? tilla. P?r 15 vjet t? tjera hyra n? lice artistik duke mos pasur t? drejt? q? t? luaja n? sken? dhe megjithat? mendoj se kan? qen? vite t? nj? sprove karakteri, pasi jo vet?m at?her? por edhe sot njeriu kalon momente t? v?shtira n? jet?, n? ?far?dolloj rrethane.
Mund t? p?rmendni ndonj? person q? ju e keni njohur nga af?r?
Kam njohur shum? njer?z dhe koleg? t? mi, t? cil?t nuk dua t?i p?rmend, jan? ngjarje t? af?rta shum? dhe nuk do doja t? prishja kontakte me ta. Por mund t? them se ka pasur njer?z q? jan? v?n? n? pozita shum? t? v?shtira, madje dhe jan? d?nuar r?nd? n? at? koh? n? t? gjitha institucionet, n? Teatrin e Operas n? Lidhjen e Shkrimtar?ve apo edhe n? Televizon, artist? t? muzik?s s? leht? njer?z t? cil?t jan? burgosur dhe midis tyre edhe disa t? tjer? q? kan? ?eduar dhe p?r hir t? tyre jan? masakruar persona t? tjer?. Mund t? kujtoj nj? rast para disa koh?sh kur un? desha t? krijoj nj? grup inspirimi me nj? nga vepra tona n? opera dhe isha i bindur se njer?zit kishin d?shir? t? punonin me k?naq?si dhe nj?ri prej tyre u t?rhoq nga bashk?punimi dhe un? e pyeta p?rse. M? tha se ?Un? nuk mund t? rri me at? q? m? ka denoncuar publikisht?. Disa plag? t? k?saj nature jan? ende. Dhe ky problem nuk duhet par? si nj? problem juridik as vet?m shoq?ror. Ka shum? rrethana psikologjike e sociale. Edhe madje t? karakterit t? forc?s s? p?rballimit nga ana sh?ndet?sore t? k?tyre rrethanave.
Ju vet? a keni pasur ndonj? incident t? till??
N? ato vite t? v?shtira q? kam kaluar, n? at? periudh?, shpeshher? n? rrethana t? ndryshme m? kan? dal? p?rpara edhe episode t? k?saj natyre, t? rasteve kur kam ndjer? se dikush ka qen? ai q? ka pasur nj? rol t? r?nd?sish?m n? dhunimin tim artistik edhe si njeri. Jam p?rpjekur mos b?hem kurioz, por e kam p?rballuar situat?n dhe jo t? bie viktim?. Dhe nga ana tjet?r jam p?rpjekur q? n? ?do rrethan? asnj?her? un? vet? t? mos dhunoj t? tjer?t. Dhe n? asnj? rast tim q? gjat? jet?s time t? kem c?nuar personalitetin e dikujt.
A ka pasur miq tuaj t? tjer? t? d?nuar?
Ata dihen kush kan? qen?. Po marr? p?r shembull nj? koleg tonin q? u d?nua n? opera. U d?nuam bashk? por ai shkoi n? burg. Ishte piktori Ali Oseku, shoku im i shkoll?s s? mesme, mjaft i af?rt me mua, t? cilin un? e kisha marr? n? Opera. Ose kur u burgos Maks Velo, ose t? tjer? persona q? ishin af?r, q? ishin njer?z q? ndiqnin jet?n si nx?n?s ose bashk?pun?tor t? k?saj kohe. Shpeshher? mund t? jem ndjer? n? provokacione direkte ndaj tyre, p?r t? mbledhur prova, p?r t? gjetur d?shmi p?r t? b?r? gj?ra t? k?saj natyre. Dhe kur i kam takuar m? von? k?ta njer?z kam qen? ball? hapur. Ose edhe para drejtuesve t? mi, drejtorit q? kisha n? Opera at?her? ishte Ko?o Vasili, mjafton q? un? t? denoncoja di?ka ndaj tij dhe un? nuk do t? isha prekur kurr?. Nd?rsa un? shpeshher? kam p?rballuar p?rgjegj?si t? m?nyr?s se si kemi vepruar n? at? koh?. K?to dit? ne vum? ?Liqenin e mjelmave?. Ishte nj? ?nd?rr tona si shum? t? tjera, t? cilat shpeshher? k?to mund t? sihin edhe objek sulmi n? at? koh? kur sulmoheshin krijimtaria bot?rore dhe dominonte kinez?ria. N? t? gjitha k?to rrethana un? kam qen? n? nj? moment krenarie, q? un? i kam takuar k?to miq t? mi, t? cil?t p?r rrethana t? ndryshme un? u d?nova m? pak e ata m? shum?. Pra, ky sens vet?flijimi n? nj? far? mase ?sht? shum? vler?sues sepse rrethanat ishin shu?m t? v?shtira.
Po ju vet? a keni dosje?
Un? e kam mbyllur k?t? kapitull t? jet?s sime. Nuk kam tentuar p?r dosjen time. Kam menduar ta fal ashtu si? kam falur shum? dhe e kam par? si nj? luft? time si individ me nj? ndeshje t? atyre q? i konsideroj si njer?s profesionalit por inferior.
Lidhja, beteja mes t? aft?ve dhe d?shtak?ve
Zhani Ciko e kujton Lidhjen e Shkrimtar?ve, si nj? nga institucionet me probleme pafund, aty ku shpeshher? g?lonin zilit? e t? aft?ve dhe d?shtak?ve. K?shtu e tregon at? koh? drejtori i Teatrit t? Operas dhe Baletit, koh?n kur ishte an?tar n? k?t? institucion. ?N? Lidhje problemi ?sht? i till? se, ai institucion n? let?r ishte i pavarur, por n? fakt ishte edhe m? I kontrolluari nga partia, e cila her? ishte m? tolerante ndaj k?tyre shkrimtar?ve dhe her? ishte shum? e eg?r?, shprehet Ciko duke vler?suar plot kontradikt? at? q? ka ndodhur n? Lidhje. Sipas tij, ishin vitet ?70, at?her? kur lul?zuan idet? p?rparimtare t? koh?s, madje edhe vet? lidhja nisi t? luante rolin e drejtimit t? k?saj l?vizje. Drejtuesit e saj u nd?rruan t? gjith?, duke nisur me Dhimit?r Shuteriqin, Vilson Kilic?n, Ksenofon Dilon, etj. Megjith?se, sipas Cikos, ishin po drejtuesit e Lidhjes, t? cil?t kan? luajtur edhe rol pozitiv p?r t? shp?tuar shum? veta. ?Mua nuk m? harrohet roli q? luante Lazar Siliqi. I cili realisht ka qen? shum? aktiv q? t? b?r? ?mos q? un? t? rehabilitohesha, t? vija n? Tiran?, ai ishte sekreatr p?r let?rsi n? Lidhje. Shpesher? me k?t? frym? dashamir?se, toleronte edhe vet? Dritero Agolli, q? ishte kryetar i Lidhjes?, shton m? tej ai. Sipas tij, prirja e artist?ve p?rgjith?sisht ka qen? pozitive, me p?rjashtim t? ndonj? d?shtaku. ?Gjithmon? krijoheshin konflikte nd?rmjet t? aft?ve dhe t? paaft?ve?, kujton Ciko.